Header2.png

VikiSosyalizm'den Bildirimler Alabilirsiniz!
Bunun için sağ alt köşedeki kırmızı beyaz çan sembolüne tıklayınız

Özgür Gündem

VikiSosyalizm sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara
Özgür Gündem gazetesi

Özgür Gündem, 30 Mayıs 1992'de Türkiye genelinde günlük olarak yayın hayatına başlayan, 14 Nisan 1994'te mahkeme kararıyla kapatılan gazetedir. Öncelikli konuları Kürt sorunu ve demokrasi konularıdır. Öncülü, 1990 ve 1992 yılları arasında haftalık yayınlanan Yeni Ülke gazetesidir.

Kapatıldıktan sonra gazetenin sorumlularına toplam 54 yıl hapis, 20 milyar 45 milyon lira para cezası ve 18 ay yayın yasağı verilmiştir. Dönemin Genelkurmay Başkanı Org. Doğan Güreş, gazete hakkında 101 suç duyurusunda bulunduğunu, ancak yargının gereğini yapmadığını açıklamıştır. Gazetenin Diyarbakır muhabiri Hafız Akdemir’in 8 Haziran 1992’de öldürülmesiyle başlayan saldırılarda, aralarında yazar, muhabir ve dağıtımcıların bulunduğu toplam 76 gazete çalışanı öldürülmüştür.

Gazetenin ilk yayın döneminde 20 yazarı, muhabiri ve dağıtımcısı çoğu faili meçhul bir şekilde öldürülmüştür. [1] Yayınlanan toplam 580 sayısının 486'sı hakkında dava açılmış ve gazete çalışanları toplam 147 yıl hapis cezasına mahkûm olmuştur. [2]

Gazete tarihi

Özgür Gündem'den önceki gazeteler

Kürt hareketinin 12 Eylül Darbesi sonrası yasal alanda ilk gazetesi haftalık olarak çıkan Halk Gerçeği gazetesi oldu. 22 Nisan 199024 Haziran 1990 tarihleri arasında faaliyette bulunan gazetenin kapatılmasının ardından kısa bir süre yayınına Yeni Halk Gerçeği adıyla devam etti, 3. sayıdan sonra yönetimi tarafından kapatıldı. Ardından yayın hayatına başlayan Yeni Ülke gazetesi ciddi bir etki yarattı ve tiraj oranı yükseldi.

Özgür Gündem'den sonra - Özgür Ülke

Özgür Gündem kapatıldıktan sonra Özgür Ülke adında aynı politika ile yeni bir gazete çıkarıldı. 28 Nisan 1994’ten sonra toplam 247 sayı yayımlanabildi, 220 sayısı hakkında toplatma kararı verildi. Açılan davalar nedeniyle gazetenin yedi yazı işleri müdürü tutuklandı. 3 Aralık 1994 gecesi gazetenin İstanbul Kadırga’daki teknik servisi, Cağaloğlu’ndaki merkez binası ile Ankara bürosu aynı saatte, aynı tip patlayıcılarla bombalandı. İstanbul’daki saldırıda gazetenin ulaştırma servisinde görevli Ersin Yıldız ölürken, 21 çalışanı yaralandı.

Özgür Ülke, 2 Şubat 1995 günü daha bir yılını dolduramadan İstanbul Sulh Ceza Mahkemesi tarafından Özgür Gündem’in devamı olduğu gerekçesiyle kapatıldı.

Özgür Ülke'den sonra - Yeni Politika

Yeni Politika gazetesi 13 Nisan 1995 tarihinde yayın hayatına başladı. Gazete daha ilk sayısında sansürle karşılaştı. Başka gazetelerden alıp yayımladığı haberler bile sansüre uğradı. Dört ay yayımlanabildi. Bu sürede birçok muhabiri gözaltına alındı, tutuklandı. Yeni Politika gazetesi 16 Ağustos 1995 günü Özgür Ülke’nin devamı olduğu gerekçesiyle kapatıldı. O tarihe kadarki 126 sayısından 117’si sansürlendi. Gazetede yer alan 121 makale, 316 haber, 20 röportaj, 1 karikatür, 1 rapor, 2 biyografi, 1 anı, 13 okur mektubu ve 13 ilana sansür uygulandı.

Yeni Politika'dan sonra - Ülkede Gündem

Ülkede Gündem gazetesi 7 Temmuz 1997 tarihinde yayına başladı. Yayın yaptığı süre içinde 57 muhabir ile 40 dağıtıcısı tehdit edildi, gözaltına alındı ve işkence gördü. Gazetenin dağıtımı engellendi ve sansürlendi. 26 Eylül 1997 tarihinden itibaren Olağanüstü Hal Bölgesi’ne (OHAL) girişi yasaklandı. Batman bürosu 21 Haziran gecesi bombalandı. DGM’lerde açılan toplam 278 davadan 98’i sonuçlandı ve hepsinden aleyhte karar çıktı. 125 haber, 63 köşe yazısı, 9 fotoğraf ve 14 ilan sansürlendi. Gazete 23 Ekim 1998 tarihinde İstanbul DGM tarafından kapatıldı.

Ülkede Gündem'den sonra - Özgür Bakış

Özgür Bakış gazetesi 18 Nisan 1999 tarihinde yayımlanmasının ardından OHAL’e girişi yasaklandı. Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Hasan Deniz tutuklandı. Gazetenin 125 sayısı hakkında toplatma kararı verildi. Açılan davaların 6’sı beraatla sonuçlandırılırken 101’i hakkında mahkûmiyet kararı verildi. 371 gün yayımlanmasına karşın 390 gün kapatma cezası verildi. Gazete İmtiyaz Sahibi ve Yazı İşleri Müdürlerine toplam 606 milyar 827 milyon 916 lira para cezası verildi.

Özgür Bakış'tan sonra - 2000’de Yeni Gündem

2000’de Yeni Gündem gazetesi 27 Mayıs 2000’de yayın hayatına başladı. OHAL Bölgesine dağıtım ve satışı yasaklandı. Gazetede yayımlanan haber ve yorumlarla ilgili açılan 65 dava sonucu ağır hapis ve para cezaları ile iki yıla yakın süreyle yayın durdurma cezaları ve 15 ayrı toplatma kararı verildi. 10 ay yayımlanan gazete, mahkemenin kapatma kararını beklemeden kendi iradesiyle 31 Mart 2001’de yayınına son verdi.

2000’de Yeni Gündem'den sonra - Yedinci Gündem

Yedinci Gündem gazetesi 23 Haziran 2001 - 30 Ağustos 2002 tarihleri arasında haftalık gazete olarak yayımlandı. 60 sayı yayımlanabilen gazetenin OHAL’e girişi yasaklandı. Hakkında 15 günlük kapatma cezası verilen gazetenin sahibi ve sorumlu yazı işleri müdürüne toplam 6 milyar liranın üzerinde para cezası verildi. Gazete aleyhine 30’un üzerinde dava açıldı.

Yedinci Gündem'den sonra - Ülkede Özgür Gündem

Ülkede Özgür Gündem gazetesi 1 Mart 200416 Kasım 2006 tarihleri arasında yayımlandı. Gazetenin sahibi ile sorumlu yazı işleri müdürleri, bazı yazar ve muhabirler hakkında çeşitli gerekçelerle 600’ün üzerinde dava açıldı. Gazetenin 17 sayısı hakkında toplatma kararı verildi. Açılan davalardan 128’i sonuçlanırken sadece 26 davada beraat kararı çıktı. Mahkûmiyet verilen 102 davada toplam 344 bin 694 YTL para ve sorumlu yazı işleri müdürü Hasan Bayar’a 15 yıl 11 ay 10 gün hapis cezası verildi. Mahkemenin kapatma kararı beklenmeden gazete yönetimi tarafından yayına son verildi.

Ülkede Özgür Gündem'den sonra - Toplumsal Demokrasi

Toplumsal Demokrasi gazetesi 17 Kasım 2006’da yayına başlayan ve iki ay ömrü olan gazetenin yayımlanan tüm sayılarındaki çeşitli haber ve yazılar soruşturma ve davalara konu oldu. Sorumlu yazı işleri müdürü hakkında 100’den fazla soruşturma açıldı. Gazetenin 20 sayısı hakkında yasaklama-toplatma kararı verildi. Bu gazete de yönetimin kararıyla kapatıldı.

Toplumsal Demokrasi'den sonra - Gündem

Gündem gazetesi 17 Ocak 2007’den başlayarak 50 gün yayımlanabilen gazete hakkında 6 Mart 2007’de, Abdullah Öcalan’ın zehirlendiğine ilişkin yapılan haberler nedeniyle iki ayrı mahkeme kararıyla birer ay yayın durdurma cezası verildi. Gazetede yayımlanan haber ve yorumlarla ilgili çok sayıda dava ve soruşturma açıldı.

Gündem'den sonra - Güncel

Güncel gazetesi 19 Mart 2007’de yayın hayatına başladı, 30 Mart 2007’de kapatıldı. Yeniden yayınlanmaya başlanan gazete, 17 Temmuz 2007’de 12 gün kapatma cezası aldı. Güncel Gazetesi 17 Ekim’de tekrar yayına başladı ancak aynı gün içinde İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kapatıldı. Mahkeme kapatma kararını, “tüm haber başlıklarında örgüt propagandası yapıldığı ve diğer gazetelerin devamı olduğu” gerekçesine dayandırdı.

Güncel'den Sonra - Yedinci Gün

Yedinci Gün gazetesi 5 Kasım 2007’de yayın hayatına haftalık olarak başladı. Ekim 2008’e kadar yedi defa yayın durdurma cezası aldı.

Yedinci Gün'den sonra - Alternatif

19 Mayıs 2008’de yayın hayatına başlayan Alternatif Gazetesi, 25 Mayıs 2008’de “haber başlıkları ve köşe yazılarında örgüt propagandası yaptığı” gerekçesiyle İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesi’nden bir aylık yayın durdurma cezası aldı. Alternatif’in yayını daha sonra, İstanbul 9. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 20 Eylül 2008’de bir ay süreyle durduruldu. Bir aylık kapatma süresi dolan Alternatif gazetesi, tekrar yayına başladığı gün yine kapatıldı.

Alternatif'ten sonra - Analiz

8 Kasım 2008’de yayın hayatına başlayan Analiz Gazetesi, 23 Kasım 2008’de İstanbul 11. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından bir ay süreyle kapatıldı. Mahkeme, 22-28 Kasım sayılı gazetede yayınlanan “PKK ve otuzuncu yıl” ve “Otuz yıl” başlıklı yazıları gerekçe göstererek, 3713 Sayılı kanunun 6/son maddesi gereğince gazetenin yayınını durdurdu.

Günümüzde

Özgür Gündem, 17 yıl aradan sonra 4 Nisan 2011 tarihinde yayına yeniden başlamıştır.

İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi 24 Mart 2012 tarihinde aldığı kararda Özgür Gündem gazetesinin 24 Mart 2012 tarihli sayısının 1, 8, 9, 10 ve 11. sayfalarında "örgüt propagandası" yapıldığı iddiasıyla gazeteye 1 aylık kapatma cezası verdi. Bianet'in (Bağımsız İletişim Ağı) haberine göre Özgür Gündem'in 24 ve 25 Mart 2012 tarihli sayılarına da el konuldu [3]


Gazete tarihi kaynak: Evrensel gazetesi. (http://evrensel.net/news.php?id=25805)

Kaynakça