Header2.png

VikiSosyalizm'den Bildirimler Alabilirsiniz!
Bunun için sağ alt köşedeki kırmızı beyaz çan sembolüne tıklayınız

İşçi sınıfı

VikiSosyalizm sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara
Ambox rewrite orange.svg.png Bu madde bir taslaktır.
Maddenin içeriğini geliştirerek VikiSosyalizm'e katkıda bulunabilirsiniz.

Katkıda bulunmak için sayfanın üstünde yer alan Değiştir sekmesine tıklayınız.


Nuvola apps important yellow.svg.png
Dikkat! Bu maddede ciddi "kaynak eksikliği" olduğu gözlenmektedir. Olguların gerçekliğinin tartışılabilmesi için söz konusu olaylara ait kaynak gösterilmesi gerekmektedir.

Daha fazla bilgi için Nasıl yazı yazılır ve Bilimsel yazı kuralları sayfalarına göz atabilirsiniz.


Kapitalist sistem piramidinde işçi sınıfı (en altta)
Lenin ve işçi sınıfını gösteren "Sosyalist Gerçekçi" bir resim

İşçi sınıfı, belirli bir ücret karşılığı emek gücünü satan kişileri tanımlayan sosyal sınıf. Marx'a göre; işçi sınıfı, kapitalist sistemde aldığı maaşın niteliğinden öte, emeğinin üstünde hakkı olamayan bir sınıftır.

Tanım

İşçi sınıfı, sosyolojide ve literatürlerde sıkça kullanılan bir terimdir. Marksist terminolojide proletarya kavramı ile eş anlamlıdır.

Marksist tanımda, Karl Marx "işçi sınıfı" veya "proletarya"yı belirli bir ücret karşılığı emek gücünü satan ve üretim araçlarına sahip olmayan sayıca fazla birey yığınları olarak tanımlar. Ayrıca aşırı derecede fakir, işsiz, evsiz, ya da fahişelik yapanlar da bu kategoriye dahildir.

Lümpen Proletarya

Buna ek olarak Marx lümpen proletarya tanımını geliştirmiştir. Bu tanıma göre lümpen proletarya; sınıf bilinci olmayan, devrime katılmak için özel bir nedeni bulunmayan ve hatta, var olan sınıf yapısının korunmasının çıkarlarına daha uygun olan (çünkü lümpen proleterya hayatı sürdürebilmek için genellikle burjuva ve soylu sınıfa (aristokrasiye) bağlıdır) insanları kapsamaktadır. Marx'a göre lümpen proletarya grubuna; bütün sınıflar tarafından istenmeyenler dolandırıcılar, itimat hilebazları, genelev sahipleri, çaput ve kemik tüccarları, laternacılar, dilenciler ve toplumun diğer kimsesizleri de dahildir. Dolayısıyla Marx lümpen proleteryayı devrim karşıtı bir güç olarak görmekteydi. [kaynak belirtilmeli]

Marksizm dışı tanımlar

İşçi sınıfı, Marksizm`den farklı olarak, sınıfın sadece üretim araçlarıyla olan ilişkisini kastetmez, terimi sarfeden kişiye yahut metnin bağlamına göre farklı anlamlarda kullanılabilir ve eğitim düzeyine, mesleki duruma, kültür ve gelire yapılan göndermeleri de içebilir. Gündelik konuşmada ise genellikle fiziksel emek harcayan ve bunun için belirli bir ücret alan kişiler kastedilir (Bakınız: emekçi). [kaynak belirtilmeli]

Terimin kullanımı coğrafyaya ve o dildeki popüler kullanım biçimine göre de değişmektedir. Üniversite mezunu, görece yüksek ücret alan ve lüks tüketimde bulunan kişilerin içinde bulunduğu sınıf, orta sınıf olarak tanımlanabilir. İşçi sınıfı gelir düzeyi, eğitimi ve kültürel ilgi alanıyla üst sınıf ve orta sınıfın karakteriyle uyuşmaz. Bu tip kullanımlar aşağılayıcı bir anlam ifade etmekle birlikte, ulusal tarihe ve politik düşünceye göre de bir gurur kaynağı da olabilmektedir. [kaynak belirtilmeli]

Diğer tanımlarda, işçi sınıfına üyeliğinin tanımı yaptığı işin niteliğine göre ele alınır (beyaz yakalı/mavi yakalı), gelir ve eğitimin önemi göz önünde bulundurulur. Fakat akademik sosyal sınıf çalışmalarında bu bireyler kategorilendirilirken işçi sınıfı üyesi olarak ele alınır; yüksek nitelikli işçi, vasıfsız işçi gibi. [kaynak belirtilmeli]

Kapitalizmin, bürokrasi ve teknolojinin artan etkisiyle birlikte bir kişiyi işçi sınıfına hangi kriterlerin üye yaptığı günümüzde de tartışılmaktadır. Fakat kimi marksistlere göre tanım bellidir ve bunu değiştirmeye çalışmak revizyonizm ve kapitalist restorasyon parçasıdır. [kaynak belirtilmeli]

Ayrıca Bakınız