Header2.png

VikiSosyalizm'den Bildirimler Alabilirsiniz!
Bunun için sağ alt köşedeki kırmızı beyaz çan sembolüne tıklayınız

Birleşik Nepal Komünist Partisi (Maoist)

VikiSosyalizm sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara
900px-Nuvola apps important yellow.svg.png
Dikkat! Bu maddedenin "Bilimsel dil" ile değil, "Hikaye anlatım dili" ile anlatıldığı gözlenmektedir. Bu maddenin orjinal makale özgünlüğünde olabilmesi için "Bilimsel dil" ile yazılması gerekmektedir.

Daha fazla bilgi için Bilimsel yazı kuralları sayfasına göz atabilirsiniz.


Birleşik Nepal Komünist Partisi (Maoist)
Genel başkan Puspha Kamal Dalha (Prachanda)
Başkan Yardımcıları Narayan Kaji Shrestha
Başkan Yardımcıları Post Bahadur Bogati
Kuruluş tarihi 1994
Merkez Kathmandu
Öğrenci kolu Nepal Ulusal Bağımsız Öğrenciler Sendikasi
Gençlik kolu Genç Komünist Ligi
İdeoloji Komünizm Marksizm Leninizm Maoizm
Siyasi pozisyon Sol
http://ucpnmaoist.org/Default.aspx

Birleşik Nepal Komünist Partisi (Maoist) (Nepal dili: एकीकृत नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी) veya kısaltılışıyla BNKP(M), Nepal siyasi partisi. 1994 yılında kuruldu ve şu anda Yönetim Kurulu Başkanı Puspha Kamal Dahal (daha çok Prachanda olarak bilinir) tarafından yönetiliyor. Kitlesel popüler gösteriler ve monarşi karşıtı uzun süreli bir halk savaşı sonrası Nepal Komünist Partisi (Maoist), Nepal Kurucu Meclis Seçimlerinde 2008 yılında iktidar partisi oldu. Prachanda'nın Nepal Ordusu generali Rookmangud Katawal' ı görevden alma kararına ilişkin, Nepal Cumhurbaşkanı Ram Baran Yadav ile bir çatışma üzerine 4 Mayıs 2009 tarihinde istifa edene kadar NKP(M), bir koalisyon hükümeti ile ülke yönetiminde söz sahibiydi.[1] Nepal Birleşik Komünist Partisi (Maoist), önceden Nepal Komünist Partisi (Maoist) olarak biliniyordu. Şu anki ismini ise resmi olarak Ocak 2009'da almıştır.[2] En son seçimlerde BNKP(M) kurucu meclis dışı 80 milletvekili çıkararak en büyük üçüncü parti olarak ortaya çıkmıştır.

Genel Bakış

NKP(M), Nepal Komünist Partisi(Maoist) 13 Şubat 1996 yılında Nepal Halk Savaşı'nı başlattı ve bazı kırsal alanlarda kontrolü ele geçirdi. 2001'de Maoistler ilk kez Nepal ordusuna saldırdı. Silahlı mücadele dönemi 2005 yılına kadar sürdü. Monarşiye karşı kitlesel popüler ayaklanmalar, protestolar, 2006 yılında uzun süreli genel grev ve Nepal ordusu ile NKP(M) arasında birkaç şiddetli çatışmalar sonucunda Nepal ordusu teslim oldu. NKP(M) onları silah bırakmayı ve yeni seçim sürecine katılmayı kabul ettirerek uluslararası ün kazandı. Çatışma sonrasında birçok Batı Avrupa ülkesi kendi hükümetlerinin terör listelerinden, NKP(M)'yi çıkarttı. 2012 yılında, ABD Dışişleri Bakanlığı, NKP(M)'yi barış ve uzlaşma tavrı konusundaki hassasiyeti sebebiyle kendi terör örgütleri listesinden çıkartmıştır.

2008 yılı başlarında, büyük oy bloku içinde Nepal Kurucu Meclisi'nde seçimi NKP(M) kazandı. Carter Center gibi uluslararası gözlemciler seçimin "huzurlu ve düzenli" olduğunu belirtmiştir.[3]Ancak büyük siyasi partiler seçimin demokratik olmadığını iddia etmiş ve Maoistleri şeçimlerde şike yapmakla suçlamıştır.

Nepal Halk Savaşı

Maoistler, "Biz devletin gerici egemen sisteminin sorun çıkartma politakısına karşı insanların üstünlüğünü oluşturma yolunda mücadele edeceğiz." sloganı ile 13 Şubat 1996'da, "Halk Savaşı'nı" açıkladı. Maoistler, Mao Zedong'un felsefesine ("İktidar namnunun ucundadır") inandıklarını belirttiler. Maoistler ayrıca "Devrimci Enternasyonalist Hareket", "Peru Sol Kanat Gerilla Hareketi", "Sendero Luminoso hareketi" ve dünyanın farklı bölgelerindeki radikal komünist partilerinden ilham aldılar.

Maoistlerin Halk Savaşındaki amacı Nepal'de halk demokrasisini oluşturmak idi. Maoistler, Feodalist, emperyalist ve reformculara karşı tarihsel bir isyan çıkardılar. Mücadelenin politik bölümü açısından Nepal hükümet temsilcileri tarafından 4 Şubat 1996' da Başbakan Sher Bahadur Deuba'ya kötü söylemlerine karşın sunulan yanıt başarısız oldu. Sunulan yanıt 40 talepden oluşuyordu ve içinde "millilik, demokrasi ve geçim için" maddeler bulunuyordu. Bunlardan bazıları kraliyet ayrıcalıklarını kaldırılması, yeni bir anayasanın ilanı, su ve elektrik dağıtımı, iki ülke arasındaki sınır belirlenmesi ve Hindistan ile yapılan Mahakali Antlaşması'nın yürürlükten kaldırılmasıyla ilgiliydi.

Nepal'de seçimler için toplanan Nepal Kurucu Meclisi 20 Haziran 2007 ve 22 Kasım 2007 tarihlerindeki seçimleri erteledi. Seçimler 10 Nisan 2008 tarihinde gerçekleşti. Halk, federalizm üzerinde diğer şeyler arasında karar verecekti. Uygun seçmen sayısı 17.5 milyon civarında olduğu belirtildi. Kazanan parti iki donem iktidar olacaktı. Nepal Komünist Partisi (Maoist) (NKP (M)) ilk seçimde 220 milletvekili çıkardı ve kurucu meclis içindeki en büyük parti haline geldi. Güç paylaşımı tartışmaları ve paylaşılan görüşler ardından 3 ay sonra NKP(M) Yönetim Kurulu Başkanı Prachanda Ağustos 2008 yılında başbakan seçildi. Bugün kurucu mecliste 239 milletvekili bulunuyor. Yeni anayasanın çıkması için BNKP(M)'nin aktif katılımı gerekiyor. Bu da partinin devlet içinde mutlak bir güce sahip olduğunun göstergesi. [kaynak belirtilmeli]

Halk Kurtuluş Ordusu

Halk Kurtuluş Ordusu, partinin silahlı kanadının adıdır. HKO savaşın ortasında 2001 yılında kurulmuştur. Savaş sırasında başkomutan Prachanda idi. Prachanda Nepal Başbakanı olduğunda ise yeni başkomutan Nanda Kishor Pun oldu.

Kapsamlı bir barış anlaşması sonrasında ülke geneline yayılmış olan HKO askerlerinin yedi büyük ve 21 küçük askeri kampları bulunduğu bildirildi. Daha sonra bu birliklerin dağıtılmasına rağmen, HKO'nun hala parti emir komuta zinciri altında olduğu ve zor zamanlarda ortaya çıkmaları için bekletildiği söylenmekte.

Kıdemli Maoist ve HKO liderleri barış sürecini takip ettiklerini, eski savaşçıların bu kamplar içinde kaldıklarını, bu kampların içinde HKO üyeleri her gün eğitim görüp Milli siyaset tartıştıklarını ve eğer istekleri yerine gelmezse silahlarını yeniden almak için tereddüt etmeyeceklerini söylüyorlar. [kaynak belirtilmeli]

Prachanda Yolu

NKP (Maoist), ikinci toplantısında Başkan Prachanda, "Prachanda Yolu" adında bir rapor sundu. Bu rapor, Merkez Komitede ve parti içi liderler arasında tartışmaya neden oldu. Bu tartışmalardan sonra parti, ideolojisini artık Marksizm-Leninizm-Maoizm olarak değil Prachanda Yolu olarak tanımlamaya başladı.

Özünde Prachanda Yolu füzyon olarak tarif edilebilir ayaklanmanın farklı bir türüdür. Profesör Lok Raj Baral, Prachanda yolu hakkında yaptığı yazılı bir öğretide görünüşte Marksizm ve Leninizm ideolojik bir mola yapmaz ama bu öğretilerin stratejileri geçmişte olduğu gibi Nepal'de çoğaltılması mümkün değildir diyor.

Kıdemli Maoist lider Mohan Vaidya diyor ki: Marksizm Almanya'da, Leninizm Rusya'da, Maoizm ise Çin'de doğmuştur. Nepal'in devrim kimliğinde Marksizmin 3 yönü, felsefe, politik ekonomi ve bilimsel sosyalizm vardır. Prachanda yolu da bu üçünden oluşmaktadır. Aslında Prachanda yolu Nepal'in devrimi için yeni bir kimlik verme çabasından oluşmuştur. [kaynak belirtilmeli]

Partide Kadınlar

Kadınlar parti içinde önemli olmuştur. Nepal Halk Savaşı sırasında gerilla birlikleri içersinde de savaşçı kadınlar vardı. Raporlara göre Nepal Komünist Partisi (Maoist) kontrol altında tuttuğu her köyde bir devrimci kadın örgütü vardı. Jane's istihbarat inceleme raporuna göre Ekim 2001'de genellikle partinin her biriminde 35-40 erkek ve iki kadın vardı ve kadınları kurye ve istihbarat toplamak için kullandılar. Baburam Bhattarai, 18 Nisan 2013'te "Alt düzeyde kadroların yüzde ellisi, askerlerin % 30'u ve Merkez Komite üyelerinin  % 10'u kadındır." şeklindeki sözleri parti içinde kadınlara önem verildiğinin göstergesidir. [kaynak belirtilmeli]

Partide Çocuklar

Nepal Komünist Partisine genellikle 12 ve 16 yaş arasındaki genç öğrenciler savaş eğitimi almak için katılmıştır. Yaklaşık 12.000 Nepal Komünist Partisi (Maoist) askeri 18 yaşın altındaydı. Nepal Birleşmiş Milletler Misyonu (NBMM) verileri, Nepal Komünist Partisi (Maoist) Ordugahının eğitim kamplarında dokuz bin çocuk asker olduğunu doğruladı.

Nepal Komünist Partisi'nde (Maoist) çocuklar, askerlik, habercilik, aşçılık, hammallık ve tedarikçi olarak kullanıldığı bildiriliyor. Rol ne olursa olsun, bütün çocuklar patlayıcıyla ilgili ilkel askeri eğitim almıştır, bu eğitim güç, kara mayınlarını önlemek, patlayıcı madde vb konular içermektedir. [kaynak belirtilmeli]

Çalışma Alanları

Nepal İç Savaşı sırasında Nepal Komünist Partisi (Maoist) gerillalari Nepal'in 68 ilçesinde etkileri çok güçlü ve orta arasında değişmekteydi. Orta Batı Nepal ilçeleri olan Rolpa, Rukum, Jajarkot, Salyan, Pyuthan ve Kalikot'da hükümet varlıkları Nepal Komünist Partisi (Maoist) kontrolü altındaydı. Nepal Ana Bakanlığı bu ilçeleri 'hassas sınıf A' belirlemişti. Dokuz ilçeyi, yani Dolakha, Ramechhap, Sindhuli, Kavrepalanchowk, Sindhupalchowk, Gorkha, Dang, Surkhet ve Achham'ı sınıflandırılmış 'Hassas sınıf B, 17 ilçeyi de Khotang, Okhaldhunga, Udaypur, Makwanpur, Lalitpur, Nuwakot, Dhading, Tanahu, Lamjung, Parbat, Baglung, Gulmi, Arghakhachi, Bardiya, Dailekh, Jumla ve Dolpa'yı 'Duyarlı C sınıfı' ilan etmiştir. Nepal Komünist Partisi (Maoist) isyanı başlangıçta, Rolpa, Rukum ve Jajarkot üç ilçede başladı ve sonunda bütün Nepal'e yayıldı. Nepal Komünist Partisi (Maoist), Doğu Bölgesinde kısmen, Batı ve Orta Batı bölgesinde çok güçlü kampları vardı. [kaynak belirtilmeli]

Halk Savaşının Sonu

On yıllık halk savaşı yürütmekte olan NKP (Maoist) barış görüşmeleri için 2002/03'de masaya oturdu. Sonra yedi taraf İttifak ve Delhi'li Maoist'ler arasında on iki maddelik bir anlaşmaya varıldı. Sözleşmede Kral'ın doğrudan yönetimine karşı barışçıl ajitasyon için bir yol oluşturulur. NKP(M) tarafından yürütülen halk savaşı Nepal'de bir Cumhuriyet kurulması için temel oluşturdu. Ayrıca belli bir ölçüde, ulusal sosyo-ekonomik dönüşüm ihtiyacı bilincini taban seviyesindeki insanlar arasında siyasi bilinç yarattı.

Parlementoyu iade edilmesi için kralın ilanından sonra NKP(M), yapılan bildirinin halkına ihanet olduğunu belirtti. Maoist Başkan Prachanda, barış süreci için başbakanın ikamet ettiği konuta gitti. Baluwatar ortaya çıktı ve dedi ki Nepal demokrasisine yeni bir tür kurmak gerektiğini söylediği ama ayrıntıya gitmediği söyleniyor.

NKP(M) ve Nepal hükümeti arasında barış görüşmeleri düzenlendikten sonra Maoist gerillalar son on yıldır süren iç savaşı bitirdiler. Kapsamlı barış anlaşmasının imzalanması sonrası Maoist Başkan Prachanda, halk savaşını sona erdi ve yeniden Meclis tarafından yürütülmesi gereken yeni bir devrim olduğunu söyledi. Barış anlaşması 21 Eylül 2006 tarihinde imzalandı. Ancak Prachanda, Nepal Birleşmiş Milletler Misyonu (NBMM) gözetiminde bir ordugahta tutuldu. Mirasını ise 19 000 üyeli Halk Kurtuluş Ordusuna bıraktı.

Nepal 1963 geçici anayasası ile Maoist kadroları için anayasal bir pozisyon verildi. Anayasada Maoistlerin ordularına aylık ödeneği sağlamak için bir hüküm konuldu. Maoist liderler bu olaylar sonunda "Devrim burada sona ermedi sadece şekli değişti." dediler.[kaynak belirtilmeli]

Kaynakça