Header2.png

VikiSosyalizm'den Bildirimler Alabilirsiniz!
Bunun için sağ alt köşedeki kırmızı beyaz çan sembolüne tıklayınız

Kapitalizm

VikiSosyalizm sitesinden
(Kapitalist sayfasından yönlendirildi)
Şuraya atla: kullan, ara
Ambox rewrite orange.svg.png Bu madde bir taslaktır.
Maddenin içeriğini geliştirerek VikiSosyalizm'e katkıda bulunabilirsiniz.

Katkıda bulunmak için sayfanın üstünde yer alan Değiştir sekmesine tıklayınız.


Kapitalist Sistem Nasıl İşler?


Kapitalist sistem piramidinde işçi sınıfı (en altta)

Kapitalizm, belirli bir sınıfın üretim araçlarının büyük bölümüne sahip olduğu ve işlettiği; yatırım, gelir dağılımı, üretim, mal ve hizmet fiyatlarının arz ve talebin buluştuğu piyasa ekonomisi tarafından belirlendiği sosyal ve ekonomik sistemdir.

Feodal sistemin bitişinden sonra, günümüze değin kapitalizm, Batı dünyasındaki egemen sistemdir. Marx, Komünist Parti Manifestosu'nda ilk kapitalist ulusun İtalya olduğu belirtmiştir. Bununla birlikte bütün dünyaya İngiltere başta olmak üzere Avrupa'dan yayılmıştır. [1]

Hakkında

Kapitalizm, dünyayı fethetme çabası içinde, tarihi süreci izleyerek geldiği noktadaki adıyla, “ekonomi-politik bir ideoloji”dir. Serbest piyasa, rekabet, üretkenlik, verimlilik, serbest değişim (mübadele) vb. ana prensiplerini oluşturur. Kendini “Bireye, bireysel etkinliklerde özgürlük ve ayrıcalık tanıyan” bir iktisadi kuram olarak anlatmaktadır. Sınırsız özel mülk biriktirmeyi hak sayarken, emek-değer ölçülerini güç ve fırsatçıların belirlediği düzendir. Fakat, "Fırsat eşitliği"nin ne geçmişini, ne de geleceğini dikkate almamaktadır. Kaynağı bilinmeyen servet miras konumuna geçtiği an, "nerden buldun?" gibi bir sorgulama dokunulmazlığını kazanması kapitalizmin güvenliğini sağlayan anlayışlardan biridir. [2]

Temel olarak liberalizmin (kapitalizm için en uygun olan ideolojidir) tezi, “ekonomi alanında kendiliğinden oluşan bir doğal düzenin varlığı” iddiasını taşımaktadır. Bu düzenin güvenliği için devletin küçülerek, sınır muhafızlığı” düzeyine indirgenmesi istenmektedir. Denetim mekanizmalarının ve homojenliğin sıfır olduğu bir başlangıçta bu teklifi sunarken, “ilkesinde bulundurduğu “homojenlik” aslında, kendine benzer ve aynı fırsatları kullanma gücü olabilecek birkaç rakibin varlığını, oyunun kuralı saymaktadır.

Kapitalizm, kendi gibi güç edinmişlerle dünya “ekonomik değer” bölgelerini politik araçlarıyla anlaşarak ya parsellemekte, ya da ”rekabet” adı altında kıran-kırana (yok etmecesine) savaşmaktadır. [1] Kapitalizmde servet biriktirme tutkusu, üretimin kışkırtıcı gücü olarak kabul edilir. Fakat kapitalizmin "vahşi" olarak tanımlanması, doyduktan sonra da onu stoklama ve onunla toplum üzerinde egemenlik sağlama aracı olarak kullanmasındandır. [1]

Kapitalistlerin (liberallerin) bireysel özgürlükten anladıkları, “iktisadi özgürlüktür”. İktisadi özgürlüğe erişildiğinde, bireysel özgürlük ile toplumsal özgürlük çelişmeye başlar. Birinin kazanması, diğerlerinin kaybetmesine bağlıdır. Sonuçta servetin gücü, politikayı da “toplumsal yapıyı da servet sahiplerinin sürekli çıkarına kullanacak şekilde" biçimlendirir. Paradigmayı bir avuç azınlık belirleyince, toplum da kendi çıkarının farkında olamayacağından, önlenebilecek felaketleri “kader” gibi algılayabilir. [1]

Kapitalizm Tarihi

Kapitalizm ilk olarak Avrupa’da yayılmaya başladı. Daha önceleri kapitalizmin bazı özelliklerine İlk Çağ da rastlanmıştır. Bildiğiniz gibi kapitalizm öncesi feodal sistem dünyada hakimdi. Feodal sistemde tüm üretim araçları ve topraklar soyluların elinde bulunurken, halk bu toprakları işleyip, geçimini sürdürebileceği kadar pay alıp, kalanını soylulara veriyordu. 19. yüzyılda Feodal sistemin yıkılmasının ardından özellikle İngiltere üzerinden ve genel Avrupa üzerinden kapitalizm tüm dünyaya yayıldı ve genelinde kabul gördü.[3]

Ayrıca bakınız

Kaynakça